JavaScript Dersleri #8: Objeler (Objects)

Dizilerde verileri sadece sırayla saklayabiliyorduk. Ancak bir gerçek hayat nesnesini (örneğin bir kullanıcıyı, bir arabayı veya bir blog yazısını) modellerken, o nesneye ait farklı özellikleri bir arada tutmak isteriz. İşte bu durumlarda Objeleri (Objects) kullanırız.

Objeler, süslü parantez {} kullanılarak tanımlanır ve içerisindeki her veri bir anahtar (key) ve bir değer (value) çiftinden oluşur.

1. Obje Tanımlama ve Özelliklere Erişme

Bir objenin içindeki verilere (özelliklere) erişmek için iki farklı yöntem kullanılır: Nokta Notasyonu (obje.ozellik) ve Köşeli Parantez Notasyonu (obje["ozellik"]).

// Bir kullanıcı objesi tanımlayalım

let kullanici = {

    isim: "Meta",

    yas: 36,

    meslek: "Web Tasarımcı",

    sehir: "Adana"

};

// Nokta notasyonu ile verilere erişim (En sık kullanılan yöntem)

console.log(kullanici.isim);   // Çıktı: Meta

console.log(kullanici.meslek); // Çıktı: Web Tasarımcı

// Köşeli parantez notasyonu ile erişim

console.log(kullanici["sehir"]); // Çıktı: Adana

2. Obje Özelliklerini Güncelleme ve Yeni Özellik Ekleme

Bir objenin içindeki değeri sonradan değiştirebilir veya objeye tamamen yeni bir özellik tanımlayabilirsiniz.

let siteAyarlari = {

    tema: "Karanlık",

    dil: "Türkçe"

};

// Mevcut özelliği güncelleme

siteAyarlari.tema = "Aydınlık";

// Yeni özellik ekleme

siteAyarlari.logoGoster = true;

console.log(siteAyarlari);

// Çıktı: { tema: "Aydınlık", dil: "Türkçe", logoGoster: true }

3. Obje İçinde Fonksiyon Kullanımı (Metotlar)

Objeler sadece metin veya sayı gibi durağan verileri değil, fonksiyonları da içlerinde barındırabilirler. Bir objenin içinde tanımlanan fonksiyonlara Metot (Method) denir. Objenin kendi özelliklerine fonksiyon içinden erişmek için this anahtar kelimesi kullanılır.

let blogYazisi = {

    baslik: "JavaScript Objeler",

    okunmaSayisi: 120,

    // Metot tanımlama

    yazdir: function() {

        console.log(`Yazı Başlığı: ${this.baslik} - Okunma: ${this.okunmaSayisi}`);

    }

};

// Metodu çağırma

blogYazisi.yazdir(); // Çıktı: Yazı Başlığı: JavaScript Objeler - Okunma: 120

4. İç İçe Objeler (Nested Objects)

Bir objenin içindeki bir özellik, başka bir objeyi de değer olarak alabilir. Bu sayede çok daha gelişmiş veri yapıları kurgulanabilir.

let programci = {

    ad: "Gökhan",

    yetenekler: {

        anaDil: "JavaScript",

        tasarim: "CSS Animations"

    }

};

console.log(programci.yetenekler.tasarim); // Çıktı: CSS Animations

javascript nesneler, js object kullanımı, key value mantığı,